Protokół dziewięćdziesiątego pierwszego posiedzenia Wielkiej Rady Uniwersytetu Jagiellońskiego z dnia 9 listopada 1831 r.
Or. Archiwum Uniwersytetu Jagiellońskiego, sygn. S I 77, s. 347–349. Edycja krytyczna: Mateusz Mataniak.

9 XI 1831

[s. 347] Działo się na posiedzeniu Rady dnia 9 listopada 1831 r.

W obecności senatora prezydującego Soczyńskiego1, senatora Grodzickiego2, senatora Bartla3, prezesa Appelacyi Nikorowicza4, X Łańcuckiego5 scholastyka katedralnego krakowskiego, Rektora Uniwersytetu Jagiellońskiego P. Estreicher6, ZZ konserwatorów Uniwersytetu Krzyżanowskiego7, Markiewicza8 i Brodowicza9 profesorów, P. Kosteckiego10 profesora wysłużonego i P. Like11 z grona obywateli do zasiadania w Radzie powołanego.

Przedmiot. Rektor Uniwersytetu Jagiellońskiego przedstawia, iż w myśl § 76 Urządzenia wewnętrznego Uniwersytetu ogłosił posadę nauczyciela języka rosyjskiego i jego literatury za wakującą, że pensja P. Sołłowiewicza12 od dnia opuszczonych obowiązków na fundusz oszczędności zapisaną została. Przedstawia przy tym do decyzji Rady prośbę tegoż P. Sołłowiewicza o przywrócenie go do obowiązków profesora i wypłacenie zaległej pensji od czasu oddalenia się podaną. No 118. Uchwalono. [s. 348] Zwrócić Rektorowi prośbę P. Sołłowiewicza celem dostateczniejszego objaśnienia, czyli ze swojej własnej woli Katedrę opuścił i odzalił się z Krakowa, lub też (jak przedstawia), że był o zagrażającym mu niebezpieczeństwie od swej zwierzchności przestrzeżonym.

Przedmiot. Rektor Uniwersytetu przedstawia do zatwierdzenia Rady wykazy potrzeb Wydziału Lekarskiego z funduszu budgetem na Zakłady Katedr w roku 1831/1832 przeznaczonego opatrzyć się mających. Uchwalono. Przesłać takowe wykazy Rektorowi Uniwersytetu z upoważnieniem assygnowania profesorom stosownych do Akademickiej Kasy awansów, zastrzegając zdanie z swym czasie rachunków.

Przedmiot. Aleksander Wróblewski13 były nauczyciel Szkoły Technicznej uprasza, aby ze względu na kilkuletnie prace bezpłatne w Kuratorii Generalnej i zawiedzione jego nadzieje przez rozwiązanie Szkoły Technicznej mógł uzyskać wynagrodzenie w kwocie 400 złp. No 126. Uchwalono. Przedstawić proszącego Senatowi Rządzącemu do udzielenia mu przynajmniej kwoty 300 złp z funduszu oszczędności akademickiej tytułem wynagrodzenia na raz jeden.

[s. 349] Przedmiot. Senat Akademicki po rozstrząśnieniu akt konkursu tudzież uchwały Wydziału Prawa względem obsadzenia Katedry Umiejętności Politycznych aktualnym profesorem, przedstawia do nominacji 1º loco W Ferdynanda Kojsiewicza14 OPD, 2º loco W Wincentego Szpora15 OPD. Uchwalono. Rada Wielka Uniwersytetu wedle opinii Senatu Akademickiego jednomyślnie P. Ferdynanda Kojsiewicza profesorem umiejętności politycznych mianowała.

Na czym posiedzenie ukończonym zostało.

[Podpisy] Soczyński – prezydujący, Rayski – zastępca sekretarza Rady.

[hasła: Wielka Rada Uniwersytetu Jagiellońskiego, Senat Rządzący, Rektor Uniwersytetu Jagiellońskiego, Senat Akademicki, Katedra Umiejętności Politycznych, Wydział Lekarski, Szkoła Techniczna, Kuratoria Generalna Instytutów Naukowych, kasa akademicka]

1 Karol Soczyński (1781–1862): profesor weterynarii i medycyny UJ; od 1815 zastępca profesora w Katedrze

Anatomii i Fizjologii, od 1822 kierownik Kliniki Lekarskiej, od 1831 profesor akuszerii teoretycznej w Katedrze Położnictwa oraz Chorób Kobiecych i Dzieci, pozbawiony Katedry w 1833, na sejmie 1824/1825 wybrany senatorem czasowym WMK, J. Sondel, op. cit., s. 1217; „PSB”, t. XL, Warszawa-Kraków 2000– 2001, s. 1–2 (S. T. Sroka).„Gazeta Krakowska” nr 2 z 5 stycznia 1825 r.

2 Feliks Grodzicki (ok. 1760–1838): w 1809 członek Tymczasowej Rady Administracyjnej w Krakowie,

członek-asesor Komisji Organizacyjnej z ramienia Austrii, od 1815 dożywotni senator WMK, od 1821 komisarz rządowy UJ, poseł do Zgromadzenia Reprezentantów 1817–1818, 1821–1822, PSB t. VIII, Wrocław-Kraków-Warszawa 1959–1960 (J. Bieniarzówna); „Gazeta Krakowska” nr 98 z 7 XII 1817; nr 97 z 5 XII 1821.

3 Jan Kanty Bartel (Bartl) (ok. 1780–1847): obywatel WMK, prawnik, aptekarz, kupiec, czł. Komisji

Włościańskiej, sędzia pokoju, w l. 1823–1832 senator WMK (od 1824 dożywotni), 1820/21, 1822/23, 1827 poseł do Zgromadzenia Reprezentantów (jako senator delegowany; był zarazem marszałkiem sejmu), zam. w Krakowie przy ul. Grodzkiej pod L. 25, wyrok Sądu Apelacyjnego z 5 VII 1833, 29/200/1750 (WM 277), k. 429–432; „Gazeta Krakowska” 1820, nr 102; 1823, nr 4; 1825, nr 2; „Dyariusz Czynności Seymu Rzeczypospolitey Krakowskiey roku 1822”, 29/200/46 (WMK II-26), k. 10; „Dyariusz Seymu Rzeczypospolitey Krakowskiey”.

4 Józef Nikorowicz (1753–1833): od 1815 prezes Sądu Apelacyjnego WMK; studia ukończył na

Uniwersytecie Lwowskim, od 1793 prezes Sądu (Trybunału) Szlacheckiego w Tarnowie, od 1797 w Krakowie, członek Wielkiej Rady UJ, wybrany w 1827 na prezesa Senatu Rządzącego, urzędu nie objął, J.Wawel- Louis, Urywki z dziejów i życia mieszkańców Krakowa, red. J. Bieniarzówna, W. Bieńkowski, „Biblioteka Krakowska” nr 117. Kraków 1977, s. 170–171; K. Hoszowski Biografie ośmiu zgasłych

członków Towarzystwa Naukowego Krakowskiego, Kraków 1869, s. 37–42.

5 Józef Łańcucki (1756–1841): archiprezbiter Bazyliki Mariackiej w Krakowie, 1809 dyrektor Wydziału

Teologicznego, 1818 zast. prof. w Katedrze Teologii Pastoralnej i Wymowy Kaznodziejskiej, członek Komisji Organizacyjnej opracowującej konstytucję WMK oraz Komitetu Akademickiego, 1816 czł. Towarzystwa Naukowego Krakowskiego, 1835–1837 Rektor UJ, J. Sondel, op. cit., s. 780.

6 Alojzy Estreicher (1786–1852): profesor historii naturalnej UJ, od 1809 dyrektor Ogrodu Botanicznego,

dziekan Wydziału Lekarskiego, 1831–1833 Rektor UJ, senator WMK, J. Sondel, op. cit., s. 373–374.

7 Adam Krzyżanowski (1785–1847): w l. 1807/08–1808/09 profesor nadzw. w Katedrze Prawa Wekslowego,

1809/10–1811/12 prof. Kodeksu Napoleona, kodeksu handlowego, prawa górniczego „tudzież praw na ostatnim sejmie ustanowionych”, 1812/13–1847 prof. w Katedrze Kodeksu Cywilnego i Handlowego; w l.

1814/15–1815/1816, 1826/27–1832/33 dziekan Wydziału Prawa; 1845/46–1846/47 Rektor UJ, od 1816 członek TNK, prowadził praktykę adwokacką, P. M. Żukowski, Profesorowie Wydziału Prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego, t. 2: 1780–2012, red. D. Malec, Kraków 2014, s. 262–263; J. Sondel, op. cit., s. 725; PSB, t. XV, Wrocław–Warszawa–Kraków 1970, s. 587–588 (J. Bieniarzówna).

8 Roman Markiewicz (1772–1841): profesor fizyki, w l. 1820–1823 dwukrotny dziekan Wydziału

Matematyczno-Fizycznego UJ, współtwórca „statutu karności” dla uczniów licealnych, od 1829 zastępca konserwatora UJ z ramienia Rosji, wykładał fizykę teoretyczną i eksperymentalną, w l. 1832–1838 prowadził kurs mechaniki dla rzemieślników, J. Sondel, op. cit., s. 819–820.

9 Józef Maciej Brodowicz (1790–1885) profesor medycyny UJ; absolwent medycyny na Uniwersytecie

Wiedeńskim, od 1823 profesor Kliniki Lekarskiej UJ, w 1833 dziekan Wydziału Lekarskiego, 1839/40, 1840/41, 1847/48 rektor UJ, J. Sondel, op. cit., s. 176–177.

10 Franciszek Kostecki (1758–1844): profesor patologii i praktyki lekarskiej Szkoły Głównej; od 1785 adiunkt

chirurgii, 1788 doktor medycyny i chirurgii, uczestnik powstania kościuszkowskiego, dziekan Wydziału Lekarskiego 1809, 1814–1818, w l. 1826–1830 asesor Komitetu przy Kuratorii Generalnej Instytutów Naukowych, J. Sondel, op. cit., s. 692, 1446.

11 Wojciech Like (zm. 1875): aptekarz, sędzia pokoju, dziedzic wsi Ujazd, w l. 1818/19, 1819/20, 1821/22,

1824/25, 1826/27 i 1833 poseł do Zgromadzenia Reprezentantów, w 1833 był zastępcą senatora WMK, zam. w Krakowie pod L. 339, wyrok Trybunału z 7 VII 1817, 29/200/1963 (Tryb 160), k. 85–87; wyrok Sądu Apelacyjnego z 17 XI 1826, 29/200/1729 (WM 256), k. 1479–1482; wyrok Sądu Ostatniej Instancji z 26 IV 1827, 29/200/1663 (WM 190), k. 765–768; ogłoszenie Senatu Rządzącego z 16 VIII 1833 nr 5175 DGS, „Dziennik Praw WMK” z 1833 r.; „Gazeta Krakowska” 1818, nr 99; 1819, nr 99; 1821, nr 97; 1824, nr 98, 1826, nr 98; 1833, nr 219; Lista Reprezentantów na Zgromadzenie w miesiącu sierpniu 1833 roku, „Akta Seymu Wolnego Miasta Krakowa i Jego Okręgu z roku 1833-go”, 29/200/60 (WMK II-40), k. 57–58; „Dyaryusz Seymu Rzeczypospolitey Krakowskiey roku 1833”, 29/200/59 (WMK II-39), k. 5–6.

12 Aleksander Serna-Sołłowiewicz: nauczyciel w gimnazjum w Krożach na Litwie, od 1820 r. lektor języka

rosyjskiego z elementami gramatyki języka staro-cerkiewno-słowiańskiego na Uniwersytecie Jagiellońskim, zajęcia rozpoczął w r. akad. 1822/1823, ubiegał się o stopień doktora na Wydziale Filozoficznym, ale go nie otrzymał, skonfliktowany z młodzieżą akademicką, po wybuchu powstania listopadowego wyjechał z Krakowa, w 1831 r. powrócił, ale tylko do 1835, J. Sondel, op. cit., s. 1137–1138, 1202.

13 Aleksander Wróblewski: zast. nauczyciela w Liceum św. Anny, następnie wicesenior Bursy Jerozolimskiej i

Bursy Philosophorum oraz adiunkt przy Szkole Przemysłowo-Handlowej w Krakowie, Kalendarzyk polityczny na rok 1834, s. 57–58; Kalendarzyk polityczny na rok 1844, s. 85.

14 Ferdynand Kojsiewicz (1801–1874): w l. 1828/29–1830/31 zastępca profesora (suplent) w Katedrze

Umiejętności Politycznych, 1831/32–1832/33 prof. tamże, 1833/34–1834/35 zast. prof. w Katedrze Prawa Natury i Umiejętności Politycznych, 1835–1847 prof. tamże, 1837/38–1838/39, 1843/44–1844/45 dziekan Wydziału Prawa, 1843 członek Wielkiej Rady UJ, 1832–1838 członek Dozoru Głównego Szkół Początkowych, od 1831 członek Towarzystwa Naukowego Krakowskiego, P. M. Żukowski, op. cit., s. 234– 235; J. Sondel, op. cit., s. 651–652.

15 Wincenty Joachim Szpor (1796–1856): profesor umiejętności politycznych i statystyki UJ, w l. 1820–1841 i

1847–1856 adwokat, w l. 1841–1846 senator WMK; w 1846 członek Administracji Tymczasowej Cywilnej i Rady Administracyjnej Cywilnej, 1848/49–1850/51 zast. prof. w Katedrze Prawa Natury i Umiejętności Politycznych UJ, 1850/51 wykładowca Kodeksu Napoleona, 1848–1849 radny m. Krakowa, J. Sondel, op. cit., s. 1302; P. M. Żukowski, op. cit., s. 522–523; M. Patkaniowski, Dzieje Wydziału Prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego. Od reformy kołłątajowskiej do końca XIX stulecia, Kraków 1964, s. 185–188, 197–198, Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Jagiellońskiego. Prace Prawnicze, t. 79, z. 13; D. Malec, J. Malec, Wincenty Szpor (1796 – 1856) i jego program wykładu umiejętności politycznych. Z Dziejów Katedry Umiejętności Politycznych Uniwersytetu Jagiellońskiego, „Krakowskie Studia z Historii Państwa i Prawa” 2010, t. 3, s. 103–104; J. Malec, Ferdynanda Kojsiewicza „Programma Nauk Administracyjnych w Uniwersytecie Jagiellońskim wykładanych”, [w:] Historia integra. Księga pamiątkowa ofiarowana prof. Stanisławowi Salmonowiczowi w siedemdziesięciolecie urodzin, red. J. Dygdała [et al.], Toruń 2001, s. 409–410.