Protokół dziewięćdziesiątego siódmego posiedzenia Wielkiej Rady Uniwersytetu Jagiellońskiego z dnia 27 kwietnia 1832 r.
Or. Archiwum Uniwersytetu Jagiellońskiego, sygn. S I 78, s. 9–11.
Edycja krytyczna: Paulina Kamińska.

27 IV 1832

[s. 9] 4. Działo się na posiedzeniu Wielkiej Rady Uniwersytetu Jagiellońskiego dnia 27 kwietnia 1832 r.

W obecności JW X. Walczyńskiego¹ senatora, członków senatorów Bartla² i Grodzickiego³, prezesa Appellacyi Nikorowicza⁴, X. Łańcuckiego⁵ archiprezbitra Kościoła Najświętszej Marii Panny, trzech zastępców konserwatorów Krzyżanowskiego⁶, Brodowicza⁷ i Markiewicza⁸, Rektora Uniwersytetu⁹, P. Kosteckiego¹⁰ profesora wysłużonego i P. Like¹¹ powołanego z rzędu obywateli.

23. Przedmiot. Rektor Uniwersytetu przedstawia, aby P. Pagaczewskiemu za zastępstwo chorego profesora P. Mecherzyńskiego¹² przez dni 20 117 złp zaasygnowanym było. No 164. Uchwalono. Uczynić stosowne do Rządzącego Senatu przedstawienie.

24. Przedmiot. Senat Akademicki przedstawia p. Józefa Muczkowskiego¹³ do zamianowania profesorem licealnym w miejsce P. Ludwika Kosickiego¹⁴, mianowanego Prorektorem. No 162. Uchwalono. Rada mianuje profesorem Liceum św. Anny [s. 10] Obiektów Literatury Polskiej, Łacińskiej tudzież Historii Polskiej i Języka Greckiego P. Józefa Muczkowskiego i przedstawia onegoż Rządzącemu Senatowi do uzyskania patentu.

25. Przedmiot. Senat Akademicki przedstawia do zamianowania na zastępcę nauczyciela Języka i Literatury Niemieckiej w Uniwersytecie tutejszym JX. Otrębę¹⁵ wybranego przez Wydział Filozoficzno-Literacki. No 161. Uchwalono. Rada zatwierdzając wybór na zastępcę nauczyciela Języka i Literatury Niemieckiej w osobie JX. Otręby pastora ewangelickiego zrobiony wzywa Rektora, aby powołanego zastępcę do objęcia obowiązków wprowadził.

26. Przedmiot. P. Magdalena Himonowska¹⁶ wdowa po Prorektorze Liceum św. Anny uprasza o udzielenie jej pensji emerytalnej. No 157. Uchwalono. Odpowiedzieć proszącej, że Rada rezolucji swej na poprzednie zgłoszenie się jej wydanej w dniu 16 kwietnia zeszłego roku zmienić nie może jako opartej na ostatecznym interesu tego przez Rząd Krajowy zadecydowaniu.

27. Przedmiot. Rektor Uniwersytetu przedstawia o upoważnienie siebie do zaasygnowania z Kasy Akademickiej funduszu minerwaliów sumy 1790 złp na zapłacenie kosztów druku sześciu^a rycin katalogu Plant w Ogrodzie Botanicznym Uniwersytetu znajdujących się. No 152. Uchwalono. Oświadczyć Rektorowi, że ponieważ nie jest dotąd wiadomo dla nieukończonych rachunków, jaki jest istotnie w dniu dzisiejszym stan funduszu minerwaliów, do którego Rada już kilka asygnacji w tym czasie wystosowała, pominąwszy nawet inne kategorie wydatków, które z mocy Statutów w tym tylko [s. 11] funduszu znajdują swoje zaspokojenie, ponieważ nadto Rada uważa iż przedsięwzięcie tak kosztowne należałoby uprzedzić traktowaniem wprzód z innymi drukarzami i litografami, czyliby za tańszą cenę roboty tej uskutecznić nie podjęli się, przeto na teraz do zaawansowania żądanej kwoty przychylić się nie może.

28. Przedmiot. X. Pękalski¹⁷ mianowany przez Kuratora Generalnego Instytutów Naukowych profesorem nadzwyczajnym bezpłatnym Języków Biblijnych, uprasza o zatwierdzenie tejże nominacji. No 45. Uchwalono. Odpowiedzieć X. Pękalskiemu, że ponieważ nominacja jego legalnie nastąpiła, tym samym już żadnego zatwierdzenia nie potrzebuje.

29. Przedmiot. Rektor Uniwersytetu przedstawia potrzebę spisania katalogu Biblioteki obydwóch Liceów, wedle wzorów przez P. Pogonowskiego¹⁸ bibliotekarza przygotowanych i żąda na dopełnienie tejże kwota 300 złp z funduszu minerwaliów zaasygnowaną była. No 91. Uchwalono. Przedstawić Senatowi Rządzącemu potrzebę zaasygnowania kwoty 300 złp z funduszu minerwaliów na rok 1831/32 na ręce P. Pogonowskiego, a Rektora wezwać aby wzory katalogów przez p. Pogonowskiego przygotowane Wydziałowi Filozoficzno-Literackiemu zakomunikował w celu rozpoznania ich i ostatecznego względem formy orzeczenia.

Na czym posiedzenie ukończonym zostało.

[Podpisy] Franciszek Szopowicz¹⁹, Darowski²⁰– sekretarz Rady.

[hasła: Wielka Rada Uniwersytetu Jagiellońskiego, Senat Rządzący, Rektor Uniwersytetu Jagiellońskiego, Senat Akademicki, Wydział Filozoficzno-Literacki, Liceum św. Anny, Biblioteka Jagiellońska, fundusz minerwaliów, lektorat języka niemieckiego, Ogród Botaniczny, Kurator Generalny Instytutów Naukowych, pensja emerytalna, kasa akademicka]

¹ Ks. Antoni Walczyński (ok. 1790–1837): doktorat z teologii uzyskał w Szkole Głównej Krakowskiej, od 1830 radca konsystorza krakowskiego oraz prokurator Krakowskiej Kapituły Katedralnej, od 1831 członek Senatu Rządzącego, zwolennik autonomii Wolnego Miasta Krakowa, od 1832 członek Komitetu Cenzury, Poczet sołtysów, wójtów, burmistrzów i prezydentów miasta Krakowa (1228 – 2010), red. B. Kasprzyk, Kraków 2010, s. 770.

^a W oryginale: 6.

² Jan Kanty Bartel (Bartl) (ok. 1780–1847): obywatel WMK, prawnik, aptekarz, kupiec, czł. Komisji Włościańskiej, sędzia pokoju, w l. 1823–1832 senator WMK (od 1824 dożywotni), 1820/21, 1822/23, 1827 poseł do Zgromadzenia Reprezentantów (jako senator delegowany; był zarazem marszałkiem sejmu), zam. w Krakowie przy ul. Grodzkiej pod L. 25, wyrok Sądu Apelacyjnego z 5 VII 1833, 29/200/1750 (WM 277), k. 429–432; „Gazeta Krakowska” 1820, nr 102; 1823, nr 4; 1825, nr 2; „Dyariusz Czynności Seymu Rzeczypospolitey Krakowskiey roku 1822”, 29/200/46 (WMK II-26), k. 10; „Dyariusz Seymu Rzeczypospolitey Krakowskiey”.

³ Feliks Grodzicki (ok. 1760–1838): w 1809 członek Tymczasowej Rady Administracyjnej w Krakowie, członek-asesor Komisji Organizacyjnej z ramienia Austrii, od 1815 dożywotni senator WMK, od 1821 komisarz rządowy UJ, poseł do Zgromadzenia Reprezentantów 1817–1818, 1821–1822, PSB t. VIII, Wrocław-Kraków-Warszawa 1959–1960 (J. Bieniarzówna); „Gazeta Krakowska” nr 98 z 7 XII 1817; nr 97 z 5 XII 1821.

⁴ Józef Nikorowicz (1753–1833): od 1815 prezes Sądu Apelacyjnego WMK; studia ukończył na Uniwersytecie Lwowskim, od 1793 prezes Sądu (Trybunału) Szlacheckiego w Tarnowie, od 1797 w Krakowie, członek Wielkiej Rady UJ, wybrany w 1827 na prezesa Senatu Rządzącego, urzędu nie objął, J.Wawel- Louis, Urywki z dziejów i życia mieszkańców Krakowa, red. J. Bieniarzówna, W. Bieńkowski, „Biblioteka Krakowska” nr 117. Kraków 1977, s. 170–171; K. Hoszowski Biografie ośmiu zgasłych członków Towarzystwa Naukowego Krakowskiego, Kraków 1869, s. 37–42.

⁵ Józef Łańcucki (1756–1841): archiprezbiter Bazyliki Mariackiej w Krakowie, 1809 dyrektor Wydziału Teologicznego, 1818 zast. prof. w Katedrze Teologii Pastoralnej i Wymowy Kaznodziejskiej, członek Komisji Organizacyjnej opracowującej konstytucję WMK oraz Komitetu Akademickiego, 1816 czł. Towarzystwa Naukowego Krakowskiego, 1835–1837 Rektor UJ, J. Sondel, Słownik historii i tradycji Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2012, s. 780.

⁶ Adam Krzyżanowski (1785–1847): w l. 1807/08–1808/09 profesor nadzw. w Katedrze Prawa Wekslowego, 1809/10–1811/12 prof. Kodeksu Napoleona, kodeksu handlowego, prawa górniczego „tudzież praw na ostatnim sejmie ustanowionych”, 1812/13–1847 prof. w Katedrze Kodeksu Cywilnego i Handlowego; w l. 1814/15–1815/1816, 1826/27–1832/33 dziekan Wydziału Prawa; 1845/46–1846/47 Rektor UJ, od 1816 członek TNK, prowadził praktykę adwokacką, P. M. Żukowski, Profesorowie Wydziału Prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego, t. 2: 1780–2012, red. D. Malec, Kraków 2014, s. 262–263; J. Sondel, op. cit., s. 725; PSB, t. XV, Wrocław–Warszawa–Kraków 1970, s. 587–588 (J. Bieniarzówna).

⁷ Józef Maciej Brodowicz (1790–1885) profesor medycyny UJ; absolwent medycyny na Uniwersytecie Wiedeńskim, od 1823 profesor Kliniki Lekarskiej UJ, w 1833 dziekan Wydziału Lekarskiego, 1839/40, 1840/41, 1847/48 rektor UJ, J. Sondel, op. cit., s. 176–177.

⁸ Roman Markiewicz (1772–1841): profesor fizyki, w l. 1820–1823 dwukrotny dziekan Wydziału Matematyczno-Fizycznego UJ, współtwórca „statutu karności” dla uczniów licealnych, od 1829 zastępca konserwatora UJ z ramienia Rosji, wykładał fizykę teoretyczną i eksperymentalną, w l. 1832–1838 prowadził kurs mechaniki dla rzemieślników, J. Sondel, op. cit., s. 819–820.

⁹ Alojzy Estreicher (1786–1852): profesor historii naturalnej UJ, od 1809 dyrektor Ogrodu Botanicznego, dziekan Wydziału Lekarskiego, 1831–1833 Rektor UJ, senator WMK, J. Sondel, op. cit., s. 373–374.

¹⁰ Franciszek Kostecki (1758–1844): profesor patologii i praktyki lekarskiej Szkoły Głównej; od 1785 adiunkt chirurgii, 1788 doktor medycyny i chirurgii, uczestnik powstania kościuszkowskiego, dziekan Wydziału Lekarskiego 1809, 1814–1818, w l. 1826–1830 asesor Komitetu przy Kuratorii Generalnej Instytutów Naukowych, J. Sondel, op. cit., s. 692, 1446.

¹¹ Wojciech Like (zm. 1875): aptekarz, sędzia pokoju, dziedzic wsi Ujazd, w l. 1818/19, 1819/20, 1821/22, 1824/25, 1826/27 i 1833 poseł do Zgromadzenia Reprezentantów, w 1833 był zastępcą senatora WMK, zam. w Krakowie pod L. 339, wyrok Trybunału z 7 VII 1817, 29/200/1963 (Tryb 160), k. 85–87; wyrok Sądu Apelacyjnego z 17 XI 1826, 29/200/1729 (WM 256), k. 1479–1482; wyrok Sądu Ostatniej Instancji z 26 IV 1827, 29/200/1663 (WM 190), k. 765–768; ogłoszenie Senatu Rządzącego z 16 VIII 1833 nr 5175 DGS, „Dziennik Praw WMK” z 1833 r.; „Gazeta Krakowska” 1818, nr 99; 1819, nr 99; 1821, nr 97; 1824, nr 98, 1826, nr 98; 1833, nr 219; Lista Reprezentantów na Zgromadzenie w miesiącu sierpniu 1833 roku, „Akta

Seymu Wolnego Miasta Krakowa i Jego Okręgu z roku 1833-go”, 29/200/60 (WMK II-40), k. 57–58; „Dyaryusz Seymu Rzeczypospolitey Krakowskiey roku 1833”, 29/200/59 (WMK II-39), k. 5–6.

¹² Karol Mecherzyński (1800–1881): profesor historii literatury polskiej UJ; od 1849 zastępca profesora literatury polskiej, od 1855 profesor, 1867–1868 zastępca dyrektora Biblioteki Jagiellońskiej, członek TNK oraz Akademii Umiejętności w Krakowie, J. Sondel, op. cit., s. 831.

¹³ Józef Muczkowski (1795–1858): profesor historii Uniwersytetu Jagiellońskiego; uczestnik wojen napoleońskich, od 1815 adiunkt w Bibliotece Jagiellońskiej, współorganizator Biblioteki Raczyńskich w Kórniku, od 1829 nauczyciel w gimnazjum św. Anny, od 1836 dyrektor Biblioteki Jagiellońskiej oraz profesor nadzwyczajny w Katedrze Bibliografii UJ, doprowadził do remontu Collegium Maius, jako siedziby biblioteki, a także umożliwił wypożyczanie książek studentom, autor licznych prac dotyczących dziejów UJ, członek Towarzystwa Naukowego Krakowskiego, J. Sondel, op. cit., s. 873–874.

¹⁴ Ludwik Kosicki: nauczyciel języka łacińskiego i greckiego w Liceum św. Anny, Kalendarzyk polityczny... na rok 1819, s. 54.

¹⁵ Ks. August Otremba (Otręba): nauczyciel języków obcych i literatury (w tym języka niemieckiego i greckiego) na UJ, 1849–1852 zastępca katechety w Liceum św. Anny, członek Towarzystwa Dobroczynności, Kalendarzyk polityczny... na rok 1834, s. 54;Kalendarzyk na rok 1844, s. 80; A. Szczerba, Duchowieństwo krakowskie w latach 1795 – 1918, Warszawa 2017, s. 745.

¹⁶ Antoni Himonowski (1758–1830): pedagog, prorektor Gimnazjum (później Liceum) św. Anny; w l. 1794–1801 prorektor Szkół Przygłównych, 1794–1812 senior bursy Iurisperitorum, w 1820 przeszedł na emeryturę; sędzia pokoju okręgu I, PSB, t. IX, Wrocław–Warszawa–Kraków 1961, s. 519–520 (K. Mrozowska); R. Dutkowa, Szkolnictwo średnie Krakowa w pierwszej połowie XIX w. (1801 – 1846), Wrocław 1976, „Monografie z Dziejów Oświaty”, t. XIX, passim; Kalendarzyk polityczny Wolney i niepodległey Rzeczypospolitey Krakowskiey pod opieką Trzech Nayjaśniejszych i Najpotężnieyszych Monarchów zostaiącey na rok 1819, Kraków 1819, s. 57.

¹⁷ Piotr Franciszek Pękalski (1790–1874): profesor języków wschodnich UJ, członek Akademii Umiejętności; J. Sondel, op. cit., s. 979.

¹⁸ Stanisław Pogonowski: w 1834 profesor w Liceum św. Anny, Kalendarzyk polityczny... na rok 1834, s. 36.

¹⁹ Franciszek Szopowicz (1762–1839): profesor matematyki Uniwersytetu Krakowskiego, pedagog; od 1818 prof. w Katedrze Matematyki Elementarnej, 1831–1833 senator WMK, czł. TNK oraz Towarzystwa Warszawskiego Przyjaciół Nauk, Poczet sołtysów, wójtów, burmistrzów i prezydentów miasta Krakowa (1228 – 2010), red. B. Kasprzyk, Kraków 2010, s. 771; J. Sondel, op. cit., s. 1437; K. Mrozowska, Historia Uniwersytetu Jagiellońskiego w latach 1795 – 1850, [w:] Dzieje Uniwersytetu Jagiellońskiego w latach 1765 – 1850, t. 2, cz. I, red. K. Opałek, Kraków 1965 s. 107, 111.

²⁰ Wincenty Darowski (1787–1862): dr praw UJ, od 1816 r. urzędnik WMK, w tym sekretarz generalny Senatu Rządzącego (do 1843), czł. Towarzystwa Naukowego Krakowskiego, w l. 1846–1851 prezes Komitetu Gospodarczo-Rolniczego (późniejszego Towarzystwa Rolniczego Krakowskiego), zwolennik uwłaszczenia chłopów, PSB, t. IV, Kraków 1937, s. 443 (W. Sobociński).